عوارض جانبی هایفوتراپی معمولاً جدی نیست و بهعنوان درمان غیر تهاجمی ایمن برای جوانسازی پوست شناخته میشود. روش هایفوتراپی با استفاده از امواج اولتراسوند باعث تحریک کلاژنسازی پوست میشود، اما ممکن است عوارضی مثل قرمزی، التهاب، حساسیت و و تیرگی رنگ پوست را به همراه داشته باشد.
نوع و شدت این عوارض به میزان حساسیت پوست، نحوه درمان و تعداد جلسات بستگی دارد و در موارد نادر انجام نادرست هایفو منجر به آسیب عصبهای پوست، سوختگیهای سطحی و تورم دائمی خواهد شد. بنابراین انتخاب پزشک متخصص و رعایت مراقبتهای قبل و پس از درمان در کاهش این خطرات بسیار اهمیت دارد.
مهمترین عوارض جانبی هایفوتراپی چیست؟
عوارض جانبی هایفوتراپی در طول درمان بسیار کم است؛ چراکه پوست هیچگونه آسیبی نمیبیند. اما پس از اتمام جلسات ممکن است افراد احساس درد یا سوزش شدید را گزارش دهند. در این صورت لازم است که به پزشک مجرب مراجعه کنند تا شدت خطرات احتمالی کاهش یابد. در ادامه به برخی از شایعترین عوارض هایفو اشاره میکنیم.
درد مزمن در ناحیه درمان
اولین عارضه هایفوتراپی درد شدید در نواحی تحت درمان است. این درد به علت امواج اولتراسوند به وجود میآید، اما پس از اتمام جلسات از بین خواهد رفت.
بیحسی پوست
نواحی حساس بدن از جمله صورت دارای بافت حساسی هستند و با اینکه سلولهای عصبی در عمق بیشتری نسبت به سایر سلولهای پوستی قرار دارند، اما زمانی که امواج صوتی به عمق پوست نفوذ میکنند، منجر به بیحسی میشوند.
اگرچه این علائم بعد از گذشت دو هفته بدون نیاز به درمان مداخله دارویی برطرف خواهند شد، اما در صورت عدم بهبودی، حتماً باید به پزشک مراجعه کنید تا از آسیبهای بیشتر به پوست جلوگیری شود.
قرمزی پوست و تحریک بیش از اندازه سلولها
دستگاه هایفو با تحریک سلولهای پوستی آسیب جزئی به آنها وارد میکند و باعث قرمزی، حساسیت و التهاب بافت پوست میشود. البته جای نگرانی نیست؛ چرا که قرمزی نواحی تحت درمان پس از گذشت مدت کوتاهی از بین خواهد رفت. با این حال اگر علائم برطرف نشود، باید پزشک خود را در جریان بگذارید.
تورم و التهاب پوست
از دیگر عوارض جانبی هایفوتراپی، متورم شدن پوست است. با انجام HIFU جریان خون در بافت پوستی بالا میرود و آب میانبافتی بیشتری در ناحیه تحریک شده جمع میشود. در نتیجه پوست دچار تورم و التهاب خواهد شد.
البته کبودی پوست بعد از ۲۴ ساعت به کلی برطرف میشود، اما در صورت ادامهدار بودن علائم باید به پزشک مجرب مراجعه کنید.
هایپر پیگمنتیشن (تیرگی پوست و افزایش رنگدانههای پوستی)
هنگام هایفوتراپی، هایپر پیگمنتیشن یا تیرگی پوست به ندرت اتفاق میافتد. ملانوسیت یک سلول در ساختار پوست است و وظیفه تولید رنگدانههای پوستی را بر عهده دارد.
در روش درمانی HIFU با تابش امواج صوتی این سلولها تحریک شده و ملانین بیشتری تولید میکنند. در نتیجه پوست ناحیه تحت درمان تیره میشود و زیبایی افراد را تحت تاثیر قرار میدهد. تغییر رنگ پوست در برخی موارد از بین نخواهد رفت و به مداخلههای درمانی بیشتری نیاز خواهد بود.
چه عواملی باعث افزایش عوارض جانبی هایفوتراپی میشوند؟
عوامل متعددی از جمله استفاده از دستگاههای نامناسب یا انجام درمان توسط افراد غیر متخصص، قرار گرفتن در معرض نور خورشید و عدم استفاده از کرمهای ضد آفتاب میتوانند در افزایش عوارض هایفوتراپی دخیل باشند.
سن و کاهش قابلیت بازسازی پوست نیز میتواند باعث بروز خطرات و مشکلات بیشتر شود. بهطور کلی عوامل زیر در شدت عوارض هایفو موثر هستند:
نوع پوست
پوستهای آسیبدیده و حساس بیشتر مستعد عوارض هایفوتراپی هستند. افرادی دارای پوست خشک یا مستعد آلرژی و التهاب نیز ممکن است واکنش بیشتری به درمان نشان دهند. این واکنشها شامل سوزش، تحریک پوستی و در طولانی مدت تورم و قرمزی است.
تعداد جلسات درمانی و شدت امواج
شدت امواج اولتراسوند و تعداد جلسات در افزایش خطرات احتمالی هایفوتراپی تاثیر دارند. هرچقدر شدت امواج بیشتر باشد یا به تعداد جلسات بیشتری نیاز باشد، ممکن است آسیب به بافتهای عمیق پوست یا تغییر غیر عادی در بافت چربی پوست بیشتر شود. همچنین استفاده مکرر از دستگاه هایفو باعث کبودی و افتادگی غیر طبیعی پوست خواهد شد.
تکنیکهای پزشکی و روش انجام درمان
مهارت و تخصص پزشک در هایفوتراپی تاثیر مستقیم بر شدت عوارض دارد. اگر پزشک از تکنیکهای اشتباه برای درمان استفاده نماید یا امواج صوتی را بهطور نادرست تنظیم کند، احتمال بروز عوارض خطرناکی مثل آسیب به عضلات صورت، ایجاد ناهنجاریهای ظاهری و آسیب به بافتها و سلولهای عمیق پوست بیشتر خواهد شد.
عدم رعایت مراقبتهای درمانی
مراقبتهای قبل و پس از هایفو نقش مهمی در جلوگیری از بروز عوارض جانبی دارند. عدم استفاده از کرمهای مرطوبکننده قبل از شروع درمان و قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید پس از درمان، میتواند میزان بروز سوختگیهای شدید، التهاب و خشکی پوست را افزایش دهد.
بهعلاوه رعایت دستورات پزشک متخصص در ارتباط با فعالیتهای روزانه بعد از درمان به روند بهبود پوست کمک خواهد کرد.
چگونه میتوان از عوارض جانبی هایفوتراپی جلوگیری کرد؟
افرادی که تحت روش درمانی سونوگرافی متمرکز با شدت بالا (HIFU) قرار میگیرند، برای جلوگیری از بروز عوارض احتمالی باید علاوهبر انتخاب پزشک مجرب، مراقبتهای قبل و پس از درمان را جدی بگیرند. همچنین رعایت موارد زیر به بهبود وضعیت پوست کمک خواهد کرد:
- عدم قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید و سرما به مدت چند هفته
- پرهیز از انجام ورزشهای سنگین
- خودداری از استحمام با آب داغ
- عدم مصرف الکل
- خودداری از خاراندن نواحی تحت درمان
- نوشیدن آب فراوان برای هیدرات نگه داشتن بدن
جمعبندی
عوارض جانبی هایفوتراپی شامل درد، بیحسی، تیرگی پوست و در موارد بسیار نادر آسیب به عصبها و سلولهای پوستی و تورم ماندگار است. عوامل متعددی در بروز عوارض هایفوتراپی از جمله استفاده از دستگاههای غیراستاندارد، نوع پوست، شدت و تعداد جلسات درمانی و روش انجام هایفو در بروز علائم بسیار اهمیت دارد.
با این حال انتخاب پزشک ماهر و مجرب و استفاده از تکنیکهای مناسب درمانی در کاهش خطرات احتمالی تاثیر قابل توجهی دارد. در کنار آن مراقبتهای قبل و پس از درمان و رعایت رژیم غذایی مناسب میتواند روند بهبود را تسریع کرده و پوست را در وضعیت مناسبتری نگه دارد.
سوالات متداول
چه عواملی در افزایش خطرات احتمالی هایفوتراپی نقش دارند؟
نوع پوست و میزان حساسیت و آسیبدیدگی آن، استفاده از دستگاههای غیراستاندارد، انجام درمان توسط پزشک بیتجربه و میزان رعایت مراقبت قبل و پس از درمان در بروز عوارض هایفوتراپی نقش اساسی دارند.
پرخطرترین عوارض جانبی هایفوتراپی چیست؟
این روش غیر تهاجمی ممکن است در دراز مدت باعث افتادگی و تغییر در بافتهای پوستی شود، به خصوص اگر شدت امواج بسیار زیاد باشد یا فرایند درمان به درستی انجام نشود. در مواد نادر نیز این روش باعث ضعیف شدن سلولهای پوستی و آسیب به عضلات صورت یا دیگر نواحی تحت درمان میشود.
روش هایفوتراپی عوارض دائمی دارد؟
بهطور کلی این روش عارضه دائمی ندارد، اگر درمان به درستی انجام شود، عوارض موقتی مانند تورم، سوزش و درد موقت را به همراه خواهد داشت. اما در صورت استفاده از دستگاههای غیراستاندارد، ممکن است آسیبهای دائمی به بافتهای عمیق پوست وارد شود.
